Bệnh viêm gân


Viêm gân bao gồm : viêm gân bám tận, viêm bao hoạt dịch gân hay gọi là viêm bao gân, hội chứng đường hầm cổ tay và ngón tay lò xo.


Tại sao bị viêm gân? 

Người ta bị viêm gân trong các trường hợp: viêm khớp dạng thấp, viêm cột sống dính khớp, rối loạn chuyển hóa; Thoái hóa gân do tuổi già; Các hoạt động quá mức do nghề nghiệp, chấn thương trực tiếp, co cơ quá mức, đột ngột, cử động sai tư thế, vi chấn thương...  



Mắc bệnh viêm gân khi 

Đau ở vị trí gân bị tổn thương, đau khu trú tại chỗ, ít lan xa, đau liên tục cả ngày và đêm, đau tăng khi cử động. Vùng tổn thương có thể đỏ và sưng nề, ấn tại chỗ rất đau, làm các động tác co cơ chủ động của gân làm đau tăng lên. 

Các loại viêm gân thường gặp: Một số viêm gân cụ thể, được nhận biết tùy theo triệu chứng mà viêm gân gây ra như sau: 
Viêm gân bám tận của cơ bám vào đầu xương Một số gân quanh vùng bám tận có các túi hoạt dịch, với nhiệm vụ làm đệm, ngăn cách gân với nền xương và các gân lân cận khác. Tổn thương ở phần màng ngoài xương, gọi là viêm cốt mạc ngoài gân, tổn thương ở phần thanh dịch thì gọi là viêm túi thanh dịch, thực tế khó phân biệt hai loại viêm này nên gọi chung là viêm gân bám tận. 

Viêm bao gân: Một số gân dài khi đi qua các vị trí đặc biệt, nhất là khi gân đổi hướng, có một bao hoạt dịch bọc lấy, đóng vai trò như một ròng rọc cố định đường đi của gân. Bao gân có cấu trúc giống như màng hoạt dịch, ở giữa có dịch nhầy, nếu bị tổn thương sẽ gây cản trở hoạt động của gân. 

Viêm gân bánh chè. 
Viêm bao gân vùng mỏm châm quay còn gọi là bệnh De Quervain: Về giải phẫu, vùng mỏm châm quay có một bao hoạt dịch bọc chung hai gân của cơ dạng dài và dạng ngắn ngón tay cái. Bệnh gây sưng và đau bờ ngoài mỏm châm quay, đau tăng khi cử động ngón cái, nhất là động tác duỗi. Khám thấy vùng mỏm châm quay hơi nề, ấn vào đau, chống lại động tác duỗi ngón cái. Bệnh hay gặp ở phụ nữ làm việc bằng tay nhiều như giặt, xách, dệt, đan... 

Hội chứng đường hầm cổ tay: Vùng cổ tay phía trước có các gân gấp chung các ngón tay và gấp riêng ngón cái chui qua một đường hầm mà phía sau là khối xương cổ tay, phía trước là một vòng xơ. Bao bọc hai gân là hai bao hoạt dịch, ở chính giữa đường hầm là dây thần kinh giữa. Khi đường hầm bị viêm sẽ chèn ép dây thần kinh giữa gây ra hội chứng đường hầm cổ tay rất giống với những dấu hiệu chèn ép rễ thần kinh ở lỗ tiếp hợp cột sống cổ. Hội chứng gồm các triệu chứng: dị cảm, tê bì như kim châm, đau buốt, hạn chế vận động và rối loạn dinh dưỡng ở bàn tay và các ngón tay trong khu vực chi phối của thần kinh giữa như tê và đau buốt ở đầu các ngón tay 1,2,3. Tê và đau gan bàn tay, đau tăng lên về ban đêm. Khám có thể thấy vùng cổ tay hơi sưng. Cảm giác nông các ngón tay 1,2,3 giảm rõ rệt. Nếu duỗi bàn tay hết cỡ, dùng búa phản xạ gõ vào cổ tay thấy tê và đau các ngón 1,2,3. Dùng dây garo quấn phía trên cổ tay, sau thời gian ngắn thấy đau và tê các ngón tay 1,2,3. Bệnh thường xảy ra sau viêm khớp dạng thấp (thường thấy cả hai bên), chấn thương vùng cổ tay, một số nghề nghiệp phải sử dụng nhiều cổ tay như ép, vặn, quay... 
Ngón tay lò xo (ngón tay bậc): Đặc điểm cấu tạo giải phẫu là gân gấp các ngón tay đi từ bàn tay vào ngón thường chui qua các vòng dây chằng để cố định đường đi. Nếu các dây chằng này bị viêm hay gân gấp bị viêm nổi cục thì di động của gân gấp bị cản trở, làm khó duỗi ngón tay, lúc đầu phải cố gắng mới bật ra được giống như lò xo, về sau không tự bật ra được mà phải cần có trợ giúp. 

Viêm gân gót Achille: Thường xảy ra sau khi mắc bệnh viêm khớp dạng thấp, phần lớn là do vận động quá mức bàn chân. Triệu chứng sưng đau vùng gót chân, gân gót sưng rõ, sờ có thể thấy nổi cục, ấn vào đau, làm động tác gấp duỗi bàn chân có lực cản thì đau tăng. 

Viêm lồi cầu ngoài xương cánh tay: Đây là nơi bám tận của các gân cơ duỗi chung các ngón, duỗi ngón út, trụ sau, ngửa ngắn. Khi bị viêm, người bệnh bị đau ở vùng ngoài của khuỷu tay lan lên trên và xuống dưới, đau tăng lên khi làm các động tác quay cẳng tay, gấp duỗi ngón tay (mở chìa khoá, vặn vít...). Khám nhìn bên ngoài ít thấy sưng, đỏ, ấn hoặc gõ nhẹ vào lồi cầu đau tăng lên. Làm một số động tác kích thích vào các cơ bám vào lồi cầu gây đau: chống đối với duỗi cổ tay, chống đối với duỗi các ngón tay, chống đối với ngửa cẳng tay. Các triệu chứng phần lớn kéo dài một thời gian rồi tự khỏi nhưng hay tái phát. Bệnh thường gặp ở những người chơi thể thao dùng nhiều đến cẳng tay làm các động tác quá mạnh: quần vợt, xà đơn, xà kép hoặc làm các nghề thủ công dùng nhiều đến cẳng tay...

Các phương pháp điều trị: 
Rất nhiều bệnh nhân mắc một số bệnh lý của gân, cơ, xương khớp nhưng đã không được chẩn đoán và điều trị đúng nên bệnh dai dẳng và có nhiều biến chứng đáng tiếc xảy ra như tình trạng lạm dụng corticoid gây tăng huyết áp, đái tháo đường, nhiễm khuẩn, loãng xương, phụ thuộc corticoid.... Nhiều bệnh nhân cho rằng, mắc bệnh khớp thì không chữa khỏi được, nên có tâm lý chịu đựng bệnh tật hoặc không đi khám bệnh mà tự dùng thuốc một cách bừa bãi. Nhưng sự thực các bệnh này hoàn toàn có thể cho kết quả điều trị tốt. 

Vì gân không có mạch máu nuôi dưỡng trực tiếp mà nhờ con đường thẩm thấu của bao hoạt dịch khớp, bao gân nên các thuốc đường uống, đường tiêm có tác dụng toàn thân thường ít tác dụng. Điều trị  tiêm thuốc tại chỗ là cơ bản có hiệu quả cao

Nếu  bệnh mới ở mức độ nhẹ: Người bệnh cần nghỉ ngơi, tránh các động tác làm nặng bệnh, dùng các thuốc xoa và đắp ngoài như voltaren emugel, gelden..., vật lý trị liệu. Nếu các triệu chứng không đỡ thì phối hợp tiêm các chế phẩm corticoid tại chỗ kết hợp với điều trị vật lý. Chú ý phải tiêm đúng (do các bác sĩ chuyên khoa có kinh nghiệm), đảm bảo vô khuẩn, không lạm dụng thuốc.

Trong trường hợp đau nhiều, hạn chế vận động, điều trị bằng các biện pháp trên một cách tích cực mà không đỡ thì nên can thiệp bằng phẫu thuật, giải phóng sự chèn ép gân, thần kinh như trong hội chứng đường hầm cổ tay, hội chứng ngón tay lò xo. Hiện nay đã có thể phẫu thuật nội soi cho những bệnh nhân này và cho kết quả rất tốt.      

Điều trị nội khoa: Tại chỗ đau xoa các loại thuốc mỡ nhóm non-steroid như methyl salicilat, profenid, voltaren. Trường hợp nặng có thể tiêm vào bao gân hydrocortisol. Các thuốc dùng đường uống ít có hiệu quả. 

Phẫu thuật nếu gân bị dính gây cản trở vận động, giải phóng dính trong hội chứng đường hầm cổ tay, ngón tay lò xo. 
Các phương pháp vật lý trị liệu: Nhiệt nóng như dùng paraffin, túi chườm, hồng ngoại, sóng ngắn, điện di novocain hay salicilat tại chỗ. 
Để phòng bệnh cần điều trị tích cực bệnh viêm khớp nếu có. Khởi động tốt các khớp trước khi vận động. Hạn chế các chấn thương tác động lên vùng cổ tay, gót chân, xử lý tốt các trường hợp bong gân do chấn thương, do lao động...
Khang An tổng hợp

Bài viết liên quan

Bệnh Lý Cơ Xương Khớp Thường Gặp

Vẫn còn nhiều thách thức trong việc tầm soát, chăm sóc và điều trị bệnh cơ xương khớp
Xem chi tiết+

Chẩn Đoán Điều Trị Viêm Quanh Khớp Vai

Viêm quanh khớp vai (periarthritis humeroscapularis) là thuật ngữ dùng chung cho các bệnh lý viêm các cấu trúc phần mềm quanh khớp vai
Xem chi tiết+

Viêm Gân

Bệnh Cơ-Xương-Khớp là bệnh rất phổ biến hiện nay, hay gặp ở người trong độ tuổi lao động, đặc biệt là những người hay hoạt động chân tay như luyện võ, tập thể hình, hay vác nặng.
Xem chi tiết+

LIÊN HỆ VỚI CHÚNG TÔI

Phone:
(028) 3957 5188 -- 0919.97.77.97
Địa Chỉ:
213 Đào Duy Từ, Phường 6, Quận 10, TPHCM, Việt Nam
Email:
chamsockhachhang@khangan.vn